{"id":18620,"date":"2026-02-15T04:03:37","date_gmt":"2026-02-15T03:03:37","guid":{"rendered":"https:\/\/warsaw-future.eu\/?p=18620"},"modified":"2025-10-13T19:56:40","modified_gmt":"2025-10-13T17:56:40","slug":"iks-miedzy-gra-nauka-a-inspiracja","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/eternal-18620-iks-miedzy-gra-nauka-a-inspiracja","title":{"rendered":"\u201eIKS\u201d: mi\u0119dzy gr\u0105, nauk\u0105 a inspiracj\u0105"},"content":{"rendered":"\n

Koniec lat 80. w Polsce to by\u0142 czas, kiedy technologiczna ciekawo\u015b\u0107 m\u0142odzie\u017cy wykracza\u0142a daleko poza granice fantazji. Pierwsze mikrokomputery<\/a> stawa\u0142y si\u0119 obiektem marze\u0144, a czasopisma informatyczne \u2014 jedynym \u017ar\u00f3d\u0142em wiedzy i natchnienia. Jednym z nich by\u0142 w\u0142a\u015bnie \u201eIKS\u201d, kt\u00f3ry po\u0142\u0105czy\u0142 misj\u0119 edukacyjn\u0105 z duchem innowacji, otwieraj\u0105c m\u0142odym czytelnikom drzwi do \u015bwiata programowania i gier komputerowych. Wi\u0119cej na warsaw-future.eu<\/a>.<\/p>\n\n\n\n

Historia powstania i rozwoju magazynu \u201eIKS\u201d<\/h2>\n\n\n\n

Magazyn \u201eIKS\u201d zosta\u0142 za\u0142o\u017cony w 1986 roku przez Wies\u0142awa Seter\u0119, kt\u00f3ry obj\u0105\u0142 stanowisko redaktora naczelnego i sta\u0142 si\u0119 jego si\u0142\u0105 nap\u0119dow\u0105. Szybko przyci\u0105gn\u0105\u0142 uwag\u0119 m\u0142odych entuzjast\u00f3w techniki, pocz\u0105tkuj\u0105cych programist\u00f3w i po prostu zainteresowanych u\u017cytkownik\u00f3w komputer\u00f3w, kt\u00f3rym brakowa\u0142o dost\u0119pnych informacji i praktycznej wiedzy. Debutancki numer mia\u0142 16 stron i zosta\u0142 wydany w formie 32-stronicowego podw\u00f3jnego wydania. Na jego \u0142amach po raz pierwszy opublikowano kody czterech program\u00f3w komputerowych, napisanych w j\u0119zyku BASIC z my\u015bl\u0105 o komputerze ZX Spectrum.<\/p>\n\n\n\n

Drugi numer rozszerzy\u0142 horyzonty \u201eIKS-u\u201d, dodaj\u0105c materia\u0142y dla w\u0142a\u015bcicieli nie tylko ZX Spectrum, ale tak\u017ce komputer\u00f3w Atari i Commodore. W\u015br\u00f3d publikowanych program\u00f3w pojawi\u0142y si\u0119 te, kt\u00f3re usprawnia\u0142y dzia\u0142anie sprz\u0119tu, optymalizowa\u0142y pami\u0119\u0107 lub pe\u0142ni\u0142y funkcje w tle. Co wa\u017cne, publikowano je bez ogranicze\u0144 \u2014 autorzy nie \u017c\u0105dali wynagrodze\u0144 ani nie chronili swoich rozwi\u0105za\u0144 prawem autorskim. Redakcja zamieszcza\u0142a te\u017c gry logiczne i losowe, kt\u00f3re zach\u0119ca\u0142y do eksperymentowania i tw\u00f3rczo\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

Szczeg\u00f3ln\u0105 rol\u0119 w kszta\u0142towaniu cz\u0119\u015bci edukacyjnej \u201eIKS-u\u201d odegra\u0142a Zofia Ziawin-Winkowska, wyk\u0142adowczyni z G\u0142\u00f3wnej Szko\u0142y Planowania i Statystyki (obecnie Szko\u0142a G\u0142\u00f3wna Handlowa). To w\u0142a\u015bnie ona zainicjowa\u0142a cykliczny kurs nauki j\u0119zyka BASIC, kt\u00f3ry zadebiutowa\u0142 w drugim numerze z 1986 roku. Cykl ten sta\u0142 si\u0119 prawdziwym pomostem edukacyjnym mi\u0119dzy amatorskimi pr\u00f3bami programowania a wiedz\u0105 akademick\u0105. Dzi\u0119ki przyst\u0119pnemu j\u0119zykowi i praktycznym przyk\u0142adom, czytelnicy poznawali zasady budowania algorytm\u00f3w, podstawy kodowania wyra\u017ce\u0144 algebraicznych oraz specyfik\u0119 pracy z ZX Spectrum.<\/p>\n\n\n\n

W 1987 roku redakcja \u201eIKS-u\u201d uruchomi\u0142a seri\u0119 \u201eZeszyt\u00f3w Program\u00f3w Komputerowych\u201d. Pe\u0142ni\u0142y one rol\u0119 praktycznego dodatku, skierowanego do czytelnik\u00f3w, kt\u00f3rzy chcieli nie tylko czyta\u0107 o programowaniu, ale i samodzielnie tworzy\u0107, udoskonala\u0107 oraz testowa\u0107 w\u0142asne programy. Wydawnictwo ukazywa\u0142o si\u0119 cztery razy na trzy miesi\u0105ce, staj\u0105c si\u0119 faktycznie kwartalnym uzupe\u0142nieniem \u201eIKS-u\u201d. Pierwsze trzy numery ukaza\u0142y si\u0119 w imponuj\u0105cym nak\u0142adzie 80 tysi\u0119cy egzemplarzy, co \u015bwiadczy\u0142o o ogromnym zainteresowaniu polskiej publiczno\u015bci tematyk\u0105 komputerow\u0105. Mimo ograniczonych mo\u017cliwo\u015bci poligraficznych, publikacje pozostawa\u0142y merytoryczne, uporz\u0105dkowane i dost\u0119pne dla szerokiej publiczno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

Mimo to, ju\u017c pod koniec lat 80., \u201eIKS\u201d stan\u0105\u0142 przed trudno\u015bciami typowymi dla wielu magazyn\u00f3w technicznych tamtego okresu: deficyt papieru, niestabilno\u015b\u0107 gospodarcza i rosn\u0105ce koszty druku. Styczniowy numer z 1988 roku, dwudziesty w og\u00f3lnej numeracji, zosta\u0142 wydrukowany ju\u017c na maszynie offsetowej, co wi\u0105za\u0142o si\u0119 z uproszczon\u0105 grafik\u0105. Mimo to redakcja stara\u0142a si\u0119 utrzyma\u0107 cen\u0119 na niezmienionym poziomie, co by\u0142o wa\u017cnym gestem lojalno\u015bci wobec czytelnik\u00f3w. Jednak dalsze podwy\u017cki cen materia\u0142\u00f3w zmusi\u0142y wydawc\u00f3w do podniesienia ceny: dwudziesty trzeci numer kosztowa\u0142 ju\u017c 100 z\u0142, a kolejny \u2013 120 z\u0142. Cena ta utrzyma\u0142a si\u0119 a\u017c do ostatniego wydania w 1989 roku.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Baltazarr<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Uznanie i znaczenie dzia\u0142alno\u015bci \u201eIKS-u\u201d<\/h2>\n\n\n\n

Magazyn \u201eIKS\u201d szybko zdoby\u0142 szerok\u0105 publiczno\u015b\u0107, \u0142\u0105cz\u0105c tre\u015b\u0107 edukacyjn\u0105, praktyczn\u0105 i rozrywkow\u0105. Jednym z kluczowych jego osi\u0105gni\u0119\u0107 by\u0142o wprowadzenie systematycznej tematyki edukacyjnej, zw\u0142aszcza kurs\u00f3w programowania w BASIC-u, a tak\u017ce artyku\u0142\u00f3w o algorytmach, logice komputerowej i praktycznym wykorzystaniu komputer\u00f3w osobistych. Ostatecznie, wydawnictwo stymulowa\u0142o ciekawo\u015b\u0107 technologiczn\u0105 m\u0142odzie\u017cy, tworzy\u0142o spo\u0142eczno\u015b\u0107 entuzjast\u00f3w i k\u0142ad\u0142o podwaliny pod formowanie nowego pokolenia polskich programist\u00f3w, in\u017cynier\u00f3w i specjalist\u00f3w IT.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Baltazarr<\/figcaption><\/figure>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Koniec lat 80. w Polsce to by\u0142 czas, kiedy technologiczna ciekawo\u015b\u0107 m\u0142odzie\u017cy wykracza\u0142a daleko poza granice fantazji. Pierwsze mikrokomputery stawa\u0142y si\u0119 obiektem marze\u0144, a czasopisma informatyczne \u2014 jedynym \u017ar\u00f3d\u0142em wiedzy i natchnienia. Jednym z nich by\u0142 w\u0142a\u015bnie \u201eIKS\u201d, kt\u00f3ry po\u0142\u0105czy\u0142 misj\u0119 edukacyjn\u0105 z duchem innowacji, otwieraj\u0105c m\u0142odym czytelnikom drzwi do \u015bwiata programowania i gier komputerowych. […]<\/p>\n","protected":false},"author":448,"featured_media":18609,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1114],"tags":[5269,5266,5267,5186,5195,5192,5191,5270,5271,5268],"motype":[1122],"moformat":[18],"moimportance":[30,33],"class_list":{"0":"post-18620","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-sfera-it","8":"tag-iks-3","9":"tag-atari-3","10":"tag-commodore-3","11":"tag-czasopismo-it","12":"tag-czasopismo-naukowe","13":"tag-komputeryzacja-polski","14":"tag-komputeryzacja-warszawy","15":"tag-wieslaw-setera","16":"tag-zofia-ziawin-winkowska","17":"tag-zx-spectrum-3","18":"motype-eternal","19":"moformat-vlasna","20":"moimportance-golovna-novyna","21":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatory"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/18620","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/448"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=18620"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/18620\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":18627,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/18620\/revisions\/18627"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/18609"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=18620"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=18620"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=18620"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=18620"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=18620"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=18620"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}