{"id":18937,"date":"2026-04-14T21:22:48","date_gmt":"2026-04-14T19:22:48","guid":{"rendered":"https:\/\/warsaw-future.eu\/?p=18937"},"modified":"2026-04-14T22:22:02","modified_gmt":"2026-04-14T20:22:02","slug":"adolf-ciborowski-architekt-ktory-odbudowal-dwie-europejskie-stolice","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/eternal-18937-adolf-ciborowski-architekt-ktory-odbudowal-dwie-europejskie-stolice","title":{"rendered":"Adolf Ciborowski: architekt, kt\u00f3ry odbudowa\u0142 dwie europejskie stolice"},"content":{"rendered":"\n<p>Adolf Ciborowski to <a href=\"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/eternal-18879-stefan-kurylowicz-architekt-ktory-odmienil-oblicze-warszawy\" data-type=\"link\" data-id=\"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/eternal-18879-stefan-kurylowicz-architekt-ktory-odmienil-oblicze-warszawy\">polski architekt<\/a> i urbanista, kt\u00f3ry w drugiej po\u0142owie XX wieku dwukrotnie odbudowywa\u0142 miasta, z kt\u00f3rych pozosta\u0142a jedynie nazwa na mapie i tony gruzu. Po II wojnie \u015bwiatowej zajmowa\u0142 si\u0119 <strong>odbudow\u0105 Warszawy<\/strong>. Z kolei w 1963 roku podni\u00f3s\u0142 z ruin <strong>Skopje po niszczycielskim trz\u0119sieniu ziemi<\/strong>. O osi\u0105gni\u0119ciach, wyzwaniach i wp\u0142ywie dzia\u0142alno\u015bci Adolfa Ciborowskiego na rozw\u00f3j architektury przeczytacie w tym materiale na \u0142amach warsaw-future.eu.<\/p>\n\n\n\n<div id=\"ez-toc-container\" class=\"ez-toc-v2_0_68_1 counter-hierarchy ez-toc-counter ez-toc-custom ez-toc-container-direction\">\n<label for=\"ez-toc-cssicon-toggle-item-6a1b8f3e0e739\" class=\"ez-toc-cssicon-toggle-label\"><span class=\"\"><span class=\"eztoc-hide\" style=\"display:none;\">Toggle<\/span><span class=\"ez-toc-icon-toggle-span\"><svg style=\"fill: #999;color:#999\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" class=\"list-377408\" width=\"20px\" height=\"20px\" viewBox=\"0 0 24 24\" fill=\"none\"><path d=\"M6 6H4v2h2V6zm14 0H8v2h12V6zM4 11h2v2H4v-2zm16 0H8v2h12v-2zM4 16h2v2H4v-2zm16 0H8v2h12v-2z\" fill=\"currentColor\"><\/path><\/svg><svg style=\"fill: #999;color:#999\" class=\"arrow-unsorted-368013\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" width=\"10px\" height=\"10px\" viewBox=\"0 0 24 24\" version=\"1.2\" baseProfile=\"tiny\"><path d=\"M18.2 9.3l-6.2-6.3-6.2 6.3c-.2.2-.3.4-.3.7s.1.5.3.7c.2.2.4.3.7.3h11c.3 0 .5-.1.7-.3.2-.2.3-.5.3-.7s-.1-.5-.3-.7zM5.8 14.7l6.2 6.3 6.2-6.3c.2-.2.3-.5.3-.7s-.1-.5-.3-.7c-.2-.2-.4-.3-.7-.3h-11c-.3 0-.5.1-.7.3-.2.2-.3.5-.3.7s.1.5.3.7z\"\/><\/svg><\/span><\/span><\/label><input type=\"checkbox\"  id=\"ez-toc-cssicon-toggle-item-6a1b8f3e0e739\"  aria-label=\"Toggle\" \/><nav><ul class='ez-toc-list ez-toc-list-level-1 ' ><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-1\" href=\"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/eternal-18937-adolf-ciborowski-architekt-ktory-odbudowal-dwie-europejskie-stolice\/#Edukacja_przerwana_przez_wojne\" title=\"Edukacja przerwana przez wojn\u0119\">Edukacja przerwana przez wojn\u0119<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-2\" href=\"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/eternal-18937-adolf-ciborowski-architekt-ktory-odbudowal-dwie-europejskie-stolice\/#Praca_w_Biurze_Odbudowy_Stolicy\" title=\"Praca w Biurze Odbudowy Stolicy\">Praca w Biurze Odbudowy Stolicy<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-3\" href=\"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/eternal-18937-adolf-ciborowski-architekt-ktory-odbudowal-dwie-europejskie-stolice\/#Naczelny_Architekt_Warszawy\" title=\"Naczelny Architekt Warszawy\">Naczelny Architekt Warszawy<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-4\" href=\"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/eternal-18937-adolf-ciborowski-architekt-ktory-odbudowal-dwie-europejskie-stolice\/#Odbudowa_Skopje\" title=\"Odbudowa Skopje\">Odbudowa Skopje<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-5\" href=\"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/eternal-18937-adolf-ciborowski-architekt-ktory-odbudowal-dwie-europejskie-stolice\/#Architekt_w_sluzbie_ONZ_i_nauki\" title=\"Architekt w s\u0142u\u017cbie ONZ i nauki\">Architekt w s\u0142u\u017cbie ONZ i nauki<\/a><\/li><\/ul><\/nav><\/div>\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Edukacja_przerwana_przez_wojne\"><\/span>Edukacja przerwana przez wojn\u0119<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>25 maja 1919 roku w Warszawie przyszed\u0142 na \u015bwiat <strong>Adolf Grzegorz Ciborowski<\/strong> \u2013 cz\u0142owiek, kt\u00f3rego losy nierozerwalnie splot\u0142y si\u0119 z rodzinnym miastem. W polskiej stolicy nie tylko mieszka\u0142 i pracowa\u0142, ale te\u017c zmierzy\u0142 si\u0119 z najwi\u0119kszym wyzwaniem w swojej karierze.<\/p>\n\n\n\n<p>Droga m\u0142odego warszawiaka do wielkiej architektury mog\u0142a by\u0107 klasyczn\u0105 histori\u0105 sukcesu: presti\u017cowe <strong>Gimnazjum im. Stanis\u0142awa Staszica<\/strong>, studia na Politechnice Warszawskiej, ambitne projekty. Jednak atak hitlerowskich Niemiec na <a href=\"https:\/\/warsawyes.com\/pl\/eternal\/jak-zyla-warszawa-w-1939-roku\" data-type=\"link\" data-id=\"https:\/\/warsawyes.com\/pl\/eternal\/jak-zyla-warszawa-w-1939-roku\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Polsk\u0119 we wrze\u015bniu 1939 roku<\/a> ca\u0142kowicie przekre\u015bli\u0142 te spokojne plany. Beztroskie \u017cycie studenckie zamieni\u0142o si\u0119 w dramatyczn\u0105 walk\u0119 o przetrwanie w okupowanym mie\u015bcie.<\/p>\n\n\n\n<p>Dyplom in\u017cyniera Ciborowski uzyska\u0142 dopiero w 1946 roku. Mi\u0119dzy rozpocz\u0119ciem studi\u00f3w a ich uko\u0144czeniem zia\u0142a sze\u015bcioletnia przepa\u015b\u0107 wojennego koszmaru. Te tragiczne do\u015bwiadczenia ukszta\u0142towa\u0142y w architekcie co\u015b, czego nie uczy \u017caden podr\u0119cznik: g\u0142\u0119bokie zrozumienie, \u017ce <strong>miasto to nie tylko kamie\u0144 i beton, ale przede wszystkim pami\u0119\u0107, to\u017csamo\u015b\u0107 i nadzieja<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"988\" height=\"858\" src=\"https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2026\/04\/image-7.jpeg\" alt=\"\" class=\"wp-image-18918\" srcset=\"https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2026\/04\/image-7.jpeg 988w, https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2026\/04\/image-7-300x261.jpeg 300w, https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2026\/04\/image-7-768x667.jpeg 768w, https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2026\/04\/image-7-696x604.jpeg 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 988px) 100vw, 988px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Praca_w_Biurze_Odbudowy_Stolicy\"><\/span>Praca w Biurze Odbudowy Stolicy<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>Kiedy w styczniu 1945 roku wojska radzieckie i polskie wkroczy\u0142y do wyzwolonej Warszawy, ich oczom ukaza\u0142 si\u0119 przera\u017caj\u0105cy widok. Miejsce, gdzie niegdy\u015b t\u0119tni\u0142o sto\u0142eczne \u017cycie, zamieni\u0142o si\u0119 w <strong>morze gruz\u00f3w i wypalonych \u015bcian<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<p>W lutym 1945 roku powo\u0142ano <strong>Biuro Odbudowy Stolicy (BOS)<\/strong>. Ciborowski do\u0142\u0105czy\u0142 do jego zespo\u0142u jeszcze jako student. W latach 1945\u20131946 wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142 z wybitnymi architektami, in\u017cynierami, prawnikami i ekonomistami, kt\u00f3rzy podj\u0119li si\u0119 niezwykle trudnego zadania. Mieli podnie\u015b\u0107 polsk\u0105 stolic\u0119 z ruin. Pozostawa\u0142o jednak otwarte pytanie: jak w\u0142a\u015bciwie powinna wygl\u0105da\u0107 nowa Warszawa?<\/p>\n\n\n\n<p>Kwestia ta budzi\u0142a w spo\u0142ecze\u0144stwie ogromne napi\u0119cie i wywo\u0142ywa\u0142a gor\u0105ce dyskusje, kt\u00f3re toczy\u0142y si\u0119 przez kilka kolejnych lat. Poni\u017csza tabela przedstawia zestawienie trzech diametralnie r\u00f3\u017cnych wizji tego, jak mia\u0142a wygl\u0105da\u0107 stolica.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-table\"><table class=\"has-fixed-layout\"><thead><tr><th>Czyja wizja<\/th><th>Czego oczekiwano<\/th><th>Jakich u\u017cywano argument\u00f3w<\/th><\/tr><\/thead><tbody><tr><td>Wi\u0119kszo\u015b\u0107 zwyk\u0142ych mieszka\u0144c\u00f3w miasta<\/td><td>Przywr\u00f3cenia stanu sprzed wojny. Chciano powrotu do znanych, przytulnych uliczek, odbudowy w\u0142asnych dom\u00f3w i ponownego otwarcia dawnych sklep\u00f3w.<\/td><td>Pragnienie uleczenia wojennej traumy poprzez powr\u00f3t do przedwojennego \u017cycia i codzienno\u015bci.<\/td><\/tr><tr><td>Architekci-moderni\u015bci z Biura Odbudowy Stolicy<\/td><td>Stworzenia miasta przysz\u0142o\u015bci. Postulowano szerokie aleje, du\u017co zieleni, dost\u0119p do \u015bwiat\u0142a s\u0142onecznego w ka\u017cdym mieszkaniu oraz podzia\u0142 miasta na strefy (mieszkalne, przemys\u0142owe, rekreacyjne).<\/td><td>Szansa na naprawienie b\u0142\u0119d\u00f3w z przesz\u0142o\u015bci, takich jak przeludnienie, ciasne i brudne podw\u00f3rka-studnie oraz parali\u017cuj\u0105ce zatory komunikacyjne.<\/td><\/tr><tr><td>W\u0142adze komunistyczne<\/td><td>Uczynienia z miasta symbolu nowej epoki. Stawiano na monumentalizm, ogromne place defiladowe oraz architektur\u0119 demonstruj\u0105c\u0105 pot\u0119g\u0119 re\u017cimu.<\/td><td>Miasto mia\u0142o sta\u0107 si\u0119 wizyt\u00f3wk\u0105 socjalizmu, w kt\u00f3rym przestrze\u0144 miejska by\u0142a podporz\u0105dkowana ideologii i masowym zgromadzeniom.<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n<p>Ostatecznie Warszawa Ciborowskiego i jego wsp\u00f3\u0142pracownik\u00f3w sta\u0142a si\u0119 <strong>wielkim kompromisem<\/strong>. Architekci z pietyzmem zachowali historyczne serce miasta jako pomnik przesz\u0142o\u015bci, ale reszt\u0119 metropolii zaprojektowano i odbudowano wed\u0142ug zasad nowoczesnej urbanistyki.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Naczelny_Architekt_Warszawy\"><\/span>Naczelny Architekt Warszawy<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>Po kr\u00f3tkim epizodzie zawodowym w Szczecinie, gdzie w latach 1947\u20131948 Ciborowski kierowa\u0142 miejskim biurem planowania, architekt wr\u00f3ci\u0142 do Warszawy. W rodzinnym mie\u015bcie czeka\u0142 go b\u0142yskawiczny rozw\u00f3j kariery.<\/p>\n\n\n\n<p>W latach 1949\u20131953 zarz\u0105dza\u0142 dzia\u0142em urbanistyki w Zak\u0142adzie Osiedli Robotniczych. Nast\u0119pnie (1954\u20131956) sta\u0142 na czele Komitetu do Spraw Urbanistyki i Architektury. Z kolei w latach <strong>1956\u20131964 Adolf Ciborowski pe\u0142ni\u0142 funkcj\u0119 Naczelnego Architekta Warszawy<\/strong>. Przez osiem lat jego urz\u0119dowania stolica stopniowo zaciera\u0142a \u015blady tragicznej przesz\u0142o\u015bci, zyskuj\u0105c oblicze w pe\u0142ni rozwini\u0119tego miasta. Powstawa\u0142y nowe osiedla mieszkaniowe, rozbudowywano i porz\u0105dkowano sie\u0107 drogow\u0105 oraz tworzono zielone strefy rekreacyjne.<\/p>\n\n\n\n<p>Ciborowski umiej\u0119tnie koordynowa\u0142 te z\u0142o\u017cone procesy, nieustannie balansuj\u0105c mi\u0119dzy twardymi oczekiwaniami w\u0142adz, potrzebami mieszka\u0144c\u00f3w a w\u0142asn\u0105 wizj\u0105 rozwoju urbanistycznego. Wed\u0142ug jego szacunk\u00f3w, powojenna odbudowa Warszawy poch\u0142on\u0119\u0142a oko\u0142o <strong>3 miliard\u00f3w dolar\u00f3w<\/strong> (wed\u0142ug kursu z 1963 roku).<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1377\" height=\"988\" src=\"https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2026\/04\/image-2.png\" alt=\"Naczelny Architekt Warszawy Adolf Ciborowski (pierwszy z prawej) oprowadza dziennikarzy, 1958 rok\" class=\"wp-image-18921\" srcset=\"https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2026\/04\/image-2.png 1377w, https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2026\/04\/image-2-300x215.png 300w, https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2026\/04\/image-2-768x551.png 768w, https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2026\/04\/image-2-696x499.png 696w, https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2026\/04\/image-2-1068x766.png 1068w\" sizes=\"auto, (max-width: 1377px) 100vw, 1377px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\">Naczelny Architekt Warszawy Adolf Ciborowski (pierwszy z prawej) oprowadza dziennikarzy, 1958 rok<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Odbudowa_Skopje\"><\/span>Odbudowa Skopje<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>26 lipca 1963 roku o godzinie 5:17 rano Skopje obudzi\u0142o pot\u0119\u017cne trz\u0119sienie ziemi, kt\u00f3re trwa\u0142o zaledwie oko\u0142o 20 sekund. Ten kr\u00f3tki czas wystarczy\u0142 jednak, by obr\u00f3ci\u0107 miasto w perzyn\u0119. Zniszczeniu uleg\u0142o ponad 70% zabudowy mieszkalnej, zgin\u0119\u0142o ponad 1000 os\u00f3b, a przesz\u0142o <strong>150 tysi\u0119cy mieszka\u0144c\u00f3w straci\u0142o dach nad g\u0142ow\u0105<\/strong>. Zawaleniu uleg\u0142y kluczowe budynki metropolii: dworzec kolejowy, hotele, muzeum, biblioteka oraz bank.<\/p>\n\n\n\n<p>Organizacja Narod\u00f3w Zjednoczonych b\u0142yskawicznie zorganizowa\u0142a mi\u0119dzynarodow\u0105 pomoc. W odbudow\u0119 stolicy dzisiejszej Macedonii P\u00f3\u0142nocnej zaanga\u017cowa\u0142o si\u0119 35 pa\u0144stw, w tym r\u00f3wnie\u017c Polska. Adolfa Ciborowskiego zaproszono do elitarnego grona ekspert\u00f3w ONZ.<\/p>\n\n\n\n<p>Polski architekt, wsp\u00f3lnie ze swoim koleg\u0105 <strong>Stanis\u0142awem Jankowskim<\/strong>, opracowa\u0142 kompleksow\u0105 koncepcj\u0119 odbudowy miasta. W 1964 roku projekt zyska\u0142 aprobat\u0119, a polski zesp\u00f3\u0142 wszed\u0142 w sk\u0142ad mi\u0119dzynarodowego konsorcjum. Sam Ciborowski obj\u0105\u0142 zaszczytne stanowisko <strong>dyrektora programu odbudowy Skopje<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<p>Polskie podej\u015bcie do tego wyzwania opiera\u0142o si\u0119 na sprawdzonych do\u015bwiadczeniach z powojennej Warszawy: <strong>minimum monumentalizmu, maksimum bezpiecze\u0144stwa i funkcjonalno\u015bci<\/strong>. Zabudow\u0119 celowo rozproszono, wprowadzono rygorystyczne limity wysoko\u015bci budynk\u00f3w oraz tak precyzyjnie zaplanowano szlaki komunikacyjne, by dojazd do pracy nie zajmowa\u0142 mieszka\u0144com wi\u0119cej ni\u017c 45 minut. Ca\u0142e miasto projektowano z pe\u0142n\u0105 \u015bwiadomo\u015bci\u0105 ryzyka wyst\u0105pienia kolejnych wstrz\u0105s\u00f3w sejsmicznych.<\/p>\n\n\n\n<p>Jednym z najbardziej trafionych rozwi\u0105za\u0144 zespo\u0142u urbanist\u00f3w by\u0142a lokalizacja Muzeum Sztuki Wsp\u00f3\u0142czesnej na malowniczym wzg\u00f3rzu w pobli\u017cu twierdzy Skopsko Kale. Projekt tego gmachu stworzyli uznani polscy architekci, znani jako &#8222;Tygrysy&#8221;:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Wac\u0142aw K\u0142yszewski;<\/li>\n\n\n\n<li>Jerzy Mokrzy\u0144ski;<\/li>\n\n\n\n<li>Eugeniusz Wierzbicki.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Charakterystyczny, bia\u0142y pawilon dumnie g\u00f3ruj\u0105cy nad macedo\u0144skim miastem, od wielu lat uznawany jest za jedn\u0105 z najlepszych i najbardziej rozpoznawalnych realizacji polskiej my\u015bli architektonicznej za granic\u0105.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1506\" height=\"1165\" src=\"https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2026\/04\/image-3.png\" alt=\"Adolf Ciborowski w Skopje, 1965 rok. Fot. Kiro Georgievski\" class=\"wp-image-18924\" srcset=\"https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2026\/04\/image-3.png 1506w, https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2026\/04\/image-3-300x232.png 300w, https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2026\/04\/image-3-768x594.png 768w, https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2026\/04\/image-3-696x538.png 696w, https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2026\/04\/image-3-1068x826.png 1068w\" sizes=\"auto, (max-width: 1506px) 100vw, 1506px\" \/><figcaption class=\"wp-element-caption\"><em>Adolf Ciborowski w Skopje, 1965 rok. Fot. Kiro Georgievski<\/em><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Architekt_w_sluzbie_ONZ_i_nauki\"><\/span>Architekt w s\u0142u\u017cbie ONZ i nauki<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>Po serii niezwykle udanych rozwi\u0105za\u0144 wdro\u017conych podczas pracy w Skopje Ciborowski sta\u0142 si\u0119 kluczow\u0105 postaci\u0105 w strukturach ONZ. W latach 1964\u20131973 pracowa\u0142 jako doradca do spraw planowania przestrzennego w Sekretariacie ONZ. Ponadto pe\u0142ni\u0142 presti\u017cow\u0105 funkcj\u0119 konsultanta dla UNESCO oraz innych mi\u0119dzynarodowych agend (UNDRO, UNCHS).<\/p>\n\n\n\n<p>Po powrocie do Polski w po\u0142owie lat 70. Adolf Ciborowski skupi\u0142 si\u0119 na dzia\u0142alno\u015bci naukowej. Kierowa\u0142 czo\u0142owymi instytutami zajmuj\u0105cymi si\u0119 kszta\u0142towaniem \u015brodowiska i urbanistyk\u0105. W 1980 roku zwie\u0144czy\u0142 swoj\u0105 karier\u0119 akademick\u0105, otrzymuj\u0105c tytu\u0142 profesora nadzwyczajnego nauk technicznych.<\/p>\n\n\n\n<p>Wybitny architekt pozostawi\u0142 po sobie dziesi\u0105tki publikacji, kt\u00f3re w XXI wieku wci\u0105\u017c nie trac\u0105 na aktualno\u015bci i s\u0105 studiowane przez wsp\u00f3\u0142czesnych urbanist\u00f3w. Jego prace naukowe obejmuj\u0105 w szczeg\u00f3lno\u015bci:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>bezpiecze\u0144stwo sejsmiczne<\/strong> (konkretne wytyczne dotycz\u0105ce tego, jak projektowa\u0107 miasto, by w razie trz\u0119sienia ziemi nie sta\u0142o si\u0119 ono \u015bmierteln\u0105 pu\u0142apk\u0105 dla mieszka\u0144c\u00f3w);<\/li>\n\n\n\n<li><strong>planowanie przestrzenne<\/strong> (z\u0142ote zasady projektowania odpornego na kryzysy, pozwalaj\u0105ce miastu na ci\u0105g\u0142e funkcjonowanie lub b\u0142yskawiczn\u0105 regeneracj\u0119 po ewentualnych zniszczeniach);<\/li>\n\n\n\n<li><strong>etyk\u0119 odbudowy<\/strong> (bezcenne wskaz\u00f3wki pomagaj\u0105ce odnale\u017a\u0107 idealny balans pomi\u0119dzy p\u0119dem technologicznym a konieczno\u015bci\u0105 zachowania historycznej to\u017csamo\u015bci miejsca).<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p>Mimo intensywnej pracy teoretycznej architekt nigdy ca\u0142kowicie nie porzuci\u0142 praktyki zawodowej. Wsp\u00f3lnie z \u017con\u0105, <strong>Urszul\u0105 Ciborowsk\u0105<\/strong>, zrealizowa\u0142 niezwykle delikatny i wymagaj\u0105cy wyczucia projekt \u2013 odbudow\u0119 ko\u015bcio\u0142a i klasztoru si\u00f3str Benedyktynek w \u0141om\u017cy.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1400\" height=\"788\" src=\"https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2026\/04\/image-8.jpeg\" alt=\"\" class=\"wp-image-18927\" srcset=\"https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2026\/04\/image-8.jpeg 1400w, https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2026\/04\/image-8-300x169.jpeg 300w, https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2026\/04\/image-8-768x432.jpeg 768w, https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2026\/04\/image-8-696x392.jpeg 696w, https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2026\/04\/image-8-1068x601.jpeg 1068w\" sizes=\"auto, (max-width: 1400px) 100vw, 1400px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Adolf Cyborowski zmar\u0142 26 stycznia 1987 roku w Warszawie \u2013 mie\u015bcie, kt\u00f3remu <a href=\"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/eternal-18906-jak-zmieniala-sie-warszawa-przez-ponad-60-lat-dzialalnosci-architektonicznej-romualda-gutta\" data-type=\"link\" data-id=\"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/eternal-18906-jak-zmieniala-sie-warszawa-przez-ponad-60-lat-dzialalnosci-architektonicznej-romualda-gutta\">architekt<\/a> po\u015bwi\u0119ci\u0142 ca\u0142e swoje \u017cycie i kt\u00f3re pom\u00f3g\u0142 odbudowa\u0107 po zniszczeniach. Spocz\u0105\u0142 na s\u0142ynnych warszawskich Pow\u0105zkach. Na kartach \u015bwiatowej historii architektury Ciborowski na zawsze pozostanie wybitnym specjalist\u0105, kt\u00f3ry potrafi\u0142 zamieni\u0107 tony budowlanego gruzu w solidne fundamenty dla przysz\u0142ego, t\u0119tni\u0105cego \u017cyciem metropolii.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Adolf Ciborowski to polski architekt i urbanista, kt\u00f3ry w drugiej po\u0142owie XX wieku dwukrotnie odbudowywa\u0142 miasta, z kt\u00f3rych pozosta\u0142a jedynie nazwa na mapie i tony gruzu. Po II wojnie \u015bwiatowej zajmowa\u0142 si\u0119 odbudow\u0105 Warszawy. Z kolei w 1963 roku podni\u00f3s\u0142 z ruin Skopje po niszczycielskim trz\u0119sieniu ziemi. O osi\u0105gni\u0119ciach, wyzwaniach i wp\u0142ywie dzia\u0142alno\u015bci Adolfa Ciborowskiego [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":453,"featured_media":18930,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1117],"tags":[5697,5716,5700,5712,3255,2099,5717,5701,5718,5715,5698,5713,5714,5719,4447],"motype":[1122],"moformat":[22],"moimportance":[33],"class_list":{"0":"post-18937","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","9":"tag-adolf-grzegorz-ciborowski","10":"tag-architekt","11":"tag-architektura-powojenna","12":"tag-biuro-odbudowy-stolicy","13":"tag-dziedzictwo-architektoniczne","14":"tag-gimnazjum-im-stanislawa-staszica","15":"tag-glowny-architekt-warszawy","16":"tag-naczelny-architekt-warszawy","17":"tag-odbudowa-warszawy-2","18":"tag-planowanie-miejskie","19":"tag-projekty-miedzynarodowe","20":"tag-rozwoj-miast","21":"tag-unesco","22":"tag-warszawa","23":"motype-eternal","24":"moformat-longrid-korotka","25":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatory"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/18937","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/453"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=18937"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/18937\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":18938,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/18937\/revisions\/18938"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/18930"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=18937"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=18937"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=18937"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=18937"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=18937"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=18937"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}