{"id":3063,"date":"2023-01-25T09:52:35","date_gmt":"2023-01-25T08:52:35","guid":{"rendered":"https:\/\/warsaw-future.eu\/?p=3063"},"modified":"2023-01-25T09:52:55","modified_gmt":"2023-01-25T08:52:55","slug":"biografia-kazimierza-proszynskiego-wybitnego-warszawskiego-wynalazcy","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/eternal-biografia-kazimierza-proszynskiego-wybitnego-warszawskiego-wynalazcy","title":{"rendered":"Biografia Kazimierza Pr\u00f3szy\u0144skiego &#8211; wybitnego warszawskiego wynalazcy"},"content":{"rendered":"\n<p>Teraz trudno jest sobie wyobrazi\u0107 \u017cycie bez kina. Wieczory sp\u0119dzamy przy ulubionych filmach lub serialach, chodzimy do kin, nie zastanawiaj\u0105c si\u0119 nawet, dzi\u0119ki komu tak naprawd\u0119 powsta\u0142a ta magia tworz\u0105ca si\u0119 na ekranie. Historia polskiej kinematografii jest \u015bci\u015ble zwi\u0105zana z cz\u0142owiekiem z Warszawy, kt\u00f3ry sta\u0142 si\u0119 tw\u00f3rc\u0105 tej bran\u017cy w Polsce &#8211; Kazimierzem Pr\u00f3szy\u0144skim, podaje strona <a href=\"https:\/\/warsaw-future.eu\/\">warsaw-future.eu<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<p>W tym artykule przybli\u017cymy biografi\u0119 wybitnego polskiego wynalazcy, scenarzysty i re\u017cysera pierwszych film\u00f3w dokumentalnych i fabularnych w Polsce.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">\u017bycie i pierwsze badania K. Pr\u00f3szy\u0144skiego<\/h2>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"750\" height=\"487\" src=\"https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2023\/01\/image-13.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3064\" srcset=\"https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2023\/01\/image-13.png 750w, https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2023\/01\/image-13-300x195.png 300w, https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2023\/01\/image-13-696x452.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 750px) 100vw, 750px\" \/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>K. Pr\u00f3szy\u0144ski urodzi\u0142 si\u0119 w 1875 roku w Warszawie. By\u0142 zwi\u0105zany z kinem i fotografi\u0105 od dzieci\u0144stwa: jego dziadek Stanis\u0142aw Antoni Pr\u00f3szy\u0144ski za\u0142o\u017cy\u0142 w Mi\u0144sku (Bia\u0142oru\u015b) pierwsz\u0105 pracowni\u0119 fotograficzn\u0105 w 1839 roku. W tym czasie na \u015bwiecie pojawi\u0142y si\u0119 pierwsze informacje o wynalazku Louisa Daguerre&#8217;a.<\/p>\n\n\n\n<p>Ojciec K. Pr\u00f3szy\u0144skiego, Konrad Pr\u00f3szy\u0144ski, by\u0142 nauczycielem, znanym pisarzem, wydawc\u0105 oraz aktywn\u0105 postaci\u0105 \u017cycia publicznego i politycznego w \u00f3wczesnej Polsce. Zaj\u0105\u0142 si\u0119 tak\u017ce fotografi\u0105, kontynuuj\u0105c dzia\u0142alno\u015b\u0107 ojca.<\/p>\n\n\n\n<p>W 1893 roku K. Pr\u00f3szy\u0144ski rozpocz\u0105\u0142 studia na Politechnice w Warszawie, gdzie od razu rozpocz\u0105\u0142 pierwsze eksperymenty z rejestracj\u0105 ruchu r\u00f3\u017cnych przedmiot\u00f3w. Rok p\u00f3\u017aniej, w 1894 roku, K. Pr\u00f3szy\u0144ski stworzy\u0142 pierwszy aparat do rejestracji i odtwarzania ruchomych obraz\u00f3w. Ten wynalazek nazywa si\u0119 pleografem. Od razu zwr\u00f3ci\u0142 na siebie uwag\u0119 \u015bwiata, bo wynalazek warszawskiego badacza przewy\u017cszy\u0142 dzie\u0142a wybitnych braci Lumiere.<\/p>\n\n\n\n<p>Kilka lat p\u00f3\u017aniej, w 1898 roku, K. Pr\u00f3szy\u0144ski unowocze\u015bni\u0142 sw\u00f3j wynalazek i nazwa\u0142 go biopleografem. Od tego momentu warszawski wynalazca po\u015bwi\u0119ci\u0142 swoje \u017cycie badaniu kina i sposobom jego rozwoju.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Najwybitniejsze wynalazki K. Pr\u00f3szy\u0144skiego<\/h2>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"759\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2023\/01\/image-14.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3067\" srcset=\"https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2023\/01\/image-14.png 759w, https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2023\/01\/image-14-222x300.png 222w, https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2023\/01\/image-14-696x939.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 759px) 100vw, 759px\" \/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>Biopleograf by\u0142 z pewno\u015bci\u0105 rewolucyjnym wynalazkiem w Polsce ko\u0144ca XIX wieku. K. Pr\u00f3szy\u0144ski zorganizowa\u0142 nast\u0119pnie Towarzystwo Pleograf, kt\u00f3re po pewnym czasie sta\u0142o si\u0119 pierwsz\u0105 wytw\u00f3rni\u0105 filmow\u0105 w Polsce. Od tego czasu K. Pr\u00f3szy\u0144ski zainteresowa\u0142 si\u0119 kr\u0119ceniem film\u00f3w. Pocz\u0105tkowo pracowa\u0142 nad chronicznymi ta\u015bmami, p\u00f3\u017aniej pr\u00f3bowa\u0142 tworzy\u0107 filmy fabularne. Do najs\u0142ynniejszych dzie\u0142 K. Pr\u00f3szy\u0144skiego nale\u017c\u0105 &#8222;\u015alizgawka w \u0141azienkach&#8221;, &#8222;Powr\u00f3t birbanta&#8221;, &#8222;Ulica Franciszka\u0144ska&#8221; i &#8222;Przygoda doro\u017ckarza.<\/p>\n\n\n\n<p>W 1909 roku K. Pr\u00f3szy\u0144ski stworzy\u0142 pierwsz\u0105 na \u015bwiecie r\u0119czn\u0105 kamer\u0119 filmow\u0105 &#8211; aeroskop (lub inaczej autopleograf) &#8211; jest to odpowiednik dzisiejszych reporterskich kamer filmowych. Wynalazek K. Pr\u00f3szy\u0144skiego zosta\u0142 najpierw opatentowany we Francji, a p\u00f3\u017aniej w Wielkiej Brytanii. W ten spos\u00f3b \u00f3w wynalazek sta\u0142 si\u0119 s\u0142ynny na ca\u0142y \u015bwiat, a nazwisko warszawskiego wynalazcy sta\u0142o si\u0119 znane w szerokich kr\u0119gach.<\/p>\n\n\n\n<p>Ide\u0105 aeroskopu by\u0142o odci\u0105\u017cenie operatora z obowi\u0105zku obracania r\u0105czk\u0105 aparatu (za t\u0119 funkcj\u0119 odpowiada\u0142 specjalny silnik na spr\u0119\u017cone powietrze).&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Wynalazek K. Pr\u00f3szy\u0144skiego na zawsze odmieni\u0142 \u015bwiat kina. Pozwoli\u0142 operatorowi uwolni\u0107 dwie r\u0119ce, a wi\u0119c dzia\u0142a\u0107 bardziej mobilnie i wygodnie. Aeroskop by\u0142 aktywnie wykorzystywany przez operator\u00f3w kronik filmowych najs\u0142ynniejszych \u015bwiatowych firm od 1912 roku a\u017c do nadej\u015bcia kina d\u017awi\u0119kowego.<\/p>\n\n\n\n<p>Ponadto K. Pr\u00f3szy\u0144ski opracowa\u0142 metody synchronizacji obrazu i d\u017awi\u0119ku w okresie od 1910 do 1915 roku. Jednak pocz\u0105tek I wojny \u015bwiatowej zmusi\u0142 wynalazc\u0119 do przerwania bada\u0144. Od tego momentu K. Pr\u00f3szy\u0144ski mieszka\u0142 w Warszawie.<\/p>\n\n\n\n<p>II wojna \u015bwiatowa by\u0142a fatalna dla wybitnego wynalazcy. W 1944 roku, w czasie okupacji niemieckiej i Powstania Warszawskiego, K. Pr\u00f3szy\u0144ski zosta\u0142 aresztowany przez gestapo. Trafi\u0142 do obozu koncentracyjnego Mauthausen, gdzie zmar\u0142 w marcu 1945 roku.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Teraz trudno jest sobie wyobrazi\u0107 \u017cycie bez kina. Wieczory sp\u0119dzamy przy ulubionych filmach lub serialach, chodzimy do kin, nie zastanawiaj\u0105c si\u0119 nawet, dzi\u0119ki komu tak naprawd\u0119 powsta\u0142a ta magia tworz\u0105ca si\u0119 na ekranie. Historia polskiej kinematografii jest \u015bci\u015ble zwi\u0105zana z cz\u0142owiekiem z Warszawy, kt\u00f3ry sta\u0142 si\u0119 tw\u00f3rc\u0105 tej bran\u017cy w Polsce &#8211; Kazimierzem Pr\u00f3szy\u0144skim, podaje [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":314,"featured_media":2641,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1116],"tags":[2494,2495,2497,2501,2498,2502,2503,2499,2496,2500],"motype":[1122],"moformat":[18],"moimportance":[33],"class_list":{"0":"post-3063","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-innowacje","8":"tag-biografia-kazimierza-proszynskiego","9":"tag-biografia-kazimierza-proszynskiego-wybitnego-warszawskiego-wynalazcy","10":"tag-historia-inzyniera","12":"tag-inzynierowie-wynalazcy","13":"tag-najwybitniejsze-wynalazki","14":"tag-najwybitniejsze-wynalazki-proszynskiego","15":"tag-slynnych-warszawskich-wynalazcow","16":"tag-warszawscy-naukowcy","17":"tag-znani-warszawiacy","18":"motype-eternal","19":"moformat-vlasna","20":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatory"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3063","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/314"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3063"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3063\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3070,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3063\/revisions\/3070"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2641"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3063"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3063"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3063"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=3063"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=3063"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=3063"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}