{"id":3413,"date":"2023-03-15T20:23:04","date_gmt":"2023-03-15T19:23:04","guid":{"rendered":"https:\/\/warsaw-future.eu\/?p=3413"},"modified":"2023-03-15T20:23:16","modified_gmt":"2023-03-15T19:23:16","slug":"xyz-pierwszy-polski-komputer-stworzony-w-warszawie-historia-i-ciekawostki","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/eternal-xyz-pierwszy-polski-komputer-stworzony-w-warszawie-historia-i-ciekawostki","title":{"rendered":"XYZ &#8211; pierwszy polski komputer stworzony w Warszawie: historia i ciekawostki"},"content":{"rendered":"\n<p>Codziennie korzystamy z r\u00f3\u017cnych nowoczesnych gad\u017cet\u00f3w, nawet nie my\u015bl\u0105c o tym, jak powsta\u0142y i jak wygl\u0105da\u0142y na pocz\u0105tku ich istnienia. Dzi\u015b Polska zajmuje wiod\u0105c\u0105 pozycj\u0119 na rynku technicznym, stale oferuj\u0105c nowe urz\u0105dzenia, z kt\u00f3rych korzystaj\u0105 miliony. Jednak jeszcze sto lat temu niewiele os\u00f3b mog\u0142o pomy\u015ble\u0107 o takim post\u0119pie, pisze <a href=\"https:\/\/warsaw-future.eu\/\">warsaw-future.eu<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<p>Czy wiesz kiedy, jak i gdzie w Polsce powsta\u0142 pierwszy komputer? W naszym artykule opowiemy o pierwszym polskim komputerze, kt\u00f3ry powsta\u0142 w Warszawie, jego cechach i historii.<\/p>\n\n\n\n<div id=\"ez-toc-container\" class=\"ez-toc-v2_0_68_1 counter-hierarchy ez-toc-counter ez-toc-custom ez-toc-container-direction\">\n<label for=\"ez-toc-cssicon-toggle-item-69ff250cc576a\" class=\"ez-toc-cssicon-toggle-label\"><span class=\"\"><span class=\"eztoc-hide\" style=\"display:none;\">Toggle<\/span><span class=\"ez-toc-icon-toggle-span\"><svg style=\"fill: #999;color:#999\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" class=\"list-377408\" width=\"20px\" height=\"20px\" viewBox=\"0 0 24 24\" fill=\"none\"><path d=\"M6 6H4v2h2V6zm14 0H8v2h12V6zM4 11h2v2H4v-2zm16 0H8v2h12v-2zM4 16h2v2H4v-2zm16 0H8v2h12v-2z\" fill=\"currentColor\"><\/path><\/svg><svg style=\"fill: #999;color:#999\" class=\"arrow-unsorted-368013\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" width=\"10px\" height=\"10px\" viewBox=\"0 0 24 24\" version=\"1.2\" baseProfile=\"tiny\"><path d=\"M18.2 9.3l-6.2-6.3-6.2 6.3c-.2.2-.3.4-.3.7s.1.5.3.7c.2.2.4.3.7.3h11c.3 0 .5-.1.7-.3.2-.2.3-.5.3-.7s-.1-.5-.3-.7zM5.8 14.7l6.2 6.3 6.2-6.3c.2-.2.3-.5.3-.7s-.1-.5-.3-.7c-.2-.2-.4-.3-.7-.3h-11c-.3 0-.5.1-.7.3-.2.2-.3.5-.3.7s.1.5.3.7z\"\/><\/svg><\/span><\/span><\/label><input type=\"checkbox\"  id=\"ez-toc-cssicon-toggle-item-69ff250cc576a\"  aria-label=\"Toggle\" \/><nav><ul class='ez-toc-list ez-toc-list-level-1 ' ><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-1\" href=\"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/eternal-xyz-pierwszy-polski-komputer-stworzony-w-warszawie-historia-i-ciekawostki\/#Przeslanki_stworzenia_pierwszego_komputera_w_Polsce\" title=\"Przes\u0142anki stworzenia pierwszego komputera w Polsce\">Przes\u0142anki stworzenia pierwszego komputera w Polsce<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-2\" href=\"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/eternal-xyz-pierwszy-polski-komputer-stworzony-w-warszawie-historia-i-ciekawostki\/#Cechy_XYZ_%E2%80%93_pierwszego_polskiego_komputera\" title=\"Cechy XYZ &#8211; pierwszego polskiego komputera\">Cechy XYZ &#8211; pierwszego polskiego komputera<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-3\" href=\"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/eternal-xyz-pierwszy-polski-komputer-stworzony-w-warszawie-historia-i-ciekawostki\/#Rola_pierwszych_maszyn_cyfrowych_w_Warszawie\" title=\"Rola pierwszych maszyn cyfrowych w Warszawie\">Rola pierwszych maszyn cyfrowych w Warszawie<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-4\" href=\"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/eternal-xyz-pierwszy-polski-komputer-stworzony-w-warszawie-historia-i-ciekawostki\/#Rozwoj_komputerow_w_Polsce\" title=\"Rozw\u00f3j komputer\u00f3w w Polsce\">Rozw\u00f3j komputer\u00f3w w Polsce<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-5\" href=\"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/eternal-xyz-pierwszy-polski-komputer-stworzony-w-warszawie-historia-i-ciekawostki\/#Pierwszy_polski_minikomputer\" title=\"Pierwszy polski minikomputer\">Pierwszy polski minikomputer<\/a><\/li><li class='ez-toc-page-1 ez-toc-heading-level-2'><a class=\"ez-toc-link ez-toc-heading-6\" href=\"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/eternal-xyz-pierwszy-polski-komputer-stworzony-w-warszawie-historia-i-ciekawostki\/#Pierwsza_produkcja_komputerow_w_stolicy\" title=\"Pierwsza produkcja komputer\u00f3w w stolicy\">Pierwsza produkcja komputer\u00f3w w stolicy<\/a><\/li><\/ul><\/nav><\/div>\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Przeslanki_stworzenia_pierwszego_komputera_w_Polsce\"><\/span>Przes\u0142anki stworzenia pierwszego komputera w Polsce<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"800\" height=\"445\" src=\"https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2023\/03\/image-10.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3414\" srcset=\"https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2023\/03\/image-10.png 800w, https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2023\/03\/image-10-300x167.png 300w, https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2023\/03\/image-10-768x427.png 768w, https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2023\/03\/image-10-696x387.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 800px) 100vw, 800px\" \/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>Mo\u017cna uzna\u0107, \u017ce pomys\u0142 stworzenia pierwszego polskiego komputera powsta\u0142 przed Wigili\u0105 w 1948 roku. Nast\u0119pnie w gmachu Fizyki Do\u015bwiadczalnej przy ulicy Ho\u017cej w Warszawie znany polski matematyk i profesor Kazimierz Kuratowski utworzy\u0142 niewielk\u0105 sp\u00f3\u0142k\u0119 sk\u0142adaj\u0105c\u0105 si\u0119 z jego koleg\u00f3w i m\u0142odych in\u017cynier\u00f3w. Wszystkich \u0142\u0105czy\u0142o zainteresowanie doniesie\u0144 na temat elektronicznych maszyn obliczeniowych.<\/p>\n\n\n\n<p>Wcze\u015bniej Kazimierz Kuratowski by\u0142 w USA, gdzie zobaczy\u0142 pierwszy na \u015bwiecie komputer. To by\u0142a cyfrowa maszyna ENIAC. To, co zobaczy\u0142, wywar\u0142o powa\u017cne wra\u017cenie na naukowcu. Po powrocie do Warszawy Kazimierz Kuratowski postawi\u0142 sobie za cel stworzenie takiej maszyny.<\/p>\n\n\n\n<p>W tym celu powo\u0142ano specjaln\u0105 jednostk\u0119 wchodz\u0105c\u0105 w sk\u0142ad struktury Polskiej Akademii Nauk. Akurat tej jednostce powierzyli stworzy\u0107 t\u0119 sam\u0105 maszyn\u0119.<\/p>\n\n\n\n<p>Najwi\u0119ksz\u0105 przeszkod\u0105 w stworzeniu pierwszego komputera w Polsce by\u0142 powojenny kryzys w kraju. Ameryka\u0144ski ENIAC sk\u0142ada\u0142 si\u0119 z wielu cz\u0119\u015bci, kt\u00f3rych w Polsce nie by\u0142o w tamtym czasie. Ponadto \u017caden z naukowc\u00f3w nie mia\u0142 poj\u0119cia, jak dzia\u0142a taka maszyna.<\/p>\n\n\n\n<p>Dopiero wiosn\u0105 1950 roku, po gruntownych badaniach i przestudiowaniu literatury (warszawscy naukowcy sp\u0119dzili nad tym ponad rok), naukowcy otrzymali specjalne pomieszczenie w Warszawskim Towarzystwie Naukowym, aby spr\u00f3bowa\u0107 stworzy\u0107 pierwszy komputer. W tym czasie zesp\u00f3\u0142 naukowc\u00f3w znacznie si\u0119 powi\u0119kszy\u0142: do\u0142\u0105czyli do niego m\u0142odzi entuzja\u015bci komputer\u00f3w. Jednym z nich by\u0142 Antoni Mazurkiewicz, kt\u00f3ry w swoich wspomnieniach opisa\u0142 proces budowy pierwszego polskiego komputera w Warszawie. Pisze, \u017ce ich zesp\u00f3\u0142 zacz\u0105\u0142 programowa\u0107 abstrakcyjnie, bez maszyny, bez do\u015bwiadczenia, ca\u0142ej niezb\u0119dnej wiedzy i umiej\u0119tno\u015bci. Tylko dw\u00f3ch cz\u0142onk\u00f3w wydzia\u0142u mia\u0142o pomys\u0142 jak dzia\u0142a elektroniczna maszyna cyfrowa. Inni czerpali wszystkie niezb\u0119dne informacje z zagranicznych ksi\u0105\u017cek.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Cechy_XYZ_%E2%80%93_pierwszego_polskiego_komputera\"><\/span>Cechy XYZ &#8211; pierwszego polskiego komputera<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"640\" height=\"987\" src=\"https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2023\/03\/image-11.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3417\" srcset=\"https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2023\/03\/image-11.png 640w, https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2023\/03\/image-11-195x300.png 195w\" sizes=\"auto, (max-width: 640px) 100vw, 640px\" \/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>Nieformalna grupa naukowc\u00f3w i m\u0142odych in\u017cynier\u00f3w w 1956 roku sta\u0142a si\u0119 Zak\u0142adem Aparat\u00f3w Matematycznych Polskiej Akademii Nauk. Par\u0119 lat owocnej pracy, bada\u0144 i eksperyment\u00f3w przynios\u0142o efekty: ju\u017c w 1958 roku w Warszawie uruchomiono pierwszy polski komputer. Otrzyma\u0142 swoj\u0105 unikaln\u0105 nazw\u0119 XYZ i by\u0142 odkryciem XX wieku.<\/p>\n\n\n\n<p>Antoni Mazurkiewicz m\u00f3wi, \u017ce pierwszy polski komputer wykonywa\u0142 oko\u0142o tysi\u0105ca operacji na sekund\u0119. Jak dot\u0105d by\u0142y to rekordowe liczby. Pierwszy polski komputer pokazywa\u0142, jak powstaje wynik r\u00f3\u017cnorodnych dzia\u0142a\u0144. Nad nim ci\u0105gle siedzia\u0142 programista, kt\u00f3ry kontrolowa\u0142 wynik ka\u017cdej akcji.<\/p>\n\n\n\n<p>Uruchamianie program\u00f3w na komputerze XYZ odbywa\u0142o si\u0119 za pomoc\u0105 jednego klawisza. Na pocz\u0105tku m\u0142odzi programi\u015bci mieli najwi\u0119ksze trudno\u015bci z uzyskaniem wynik\u00f3w. Wyobra\u017acie sobie, \u017ce karty dziurkowane (kt\u00f3re by\u0142y jedynym no\u015bnikiem wyj\u015bciowym) dzia\u0142a\u0142y tak d\u0142ugo i g\u0142o\u015bno, \u017ce d\u017awi\u0119ki te mo\u017cna by\u0142o us\u0142ysze\u0107 nawet na zewn\u0105trz. Jednak z czasem XYZ zosta\u0142 ulepszony i opracowany.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Rola_pierwszych_maszyn_cyfrowych_w_Warszawie\"><\/span>Rola pierwszych maszyn cyfrowych w Warszawie<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"800\" height=\"531\" src=\"https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2023\/03\/image-12.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3420\" srcset=\"https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2023\/03\/image-12.png 800w, https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2023\/03\/image-12-300x199.png 300w, https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2023\/03\/image-12-768x510.png 768w, https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2023\/03\/image-12-696x462.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 800px) 100vw, 800px\" \/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>Po udanym uruchomieniu pierwszego polskiego komputera i serii demonstracji dzia\u0142ania XYZ, Aparat Matematyczny w Warszawie podj\u0105\u0142 decyzj\u0119 o utworzeniu dzia\u0142u do\u015bwiadczalnego ZAM PAN. Jednostka zosta\u0142a otwarta w 1959 roku. W tym celu \u00f3wczesne Ministerstwo Obrony Narodowej przeznaczy\u0142o kilka du\u017cych pomieszcze\u0144, kt\u00f3re znajdowa\u0142y si\u0119 na terenie starej Wojskowej Szko\u0142y In\u017cynierii. Nad dzia\u0142alno\u015bci\u0105 nowo utworzonego Zak\u0142adu bacznie czuwa\u0142 zarz\u0105d Polskiej Akademii Nauk. W\u0142a\u015bnie przyczyni\u0142 si\u0119 do jego rozwoju i ekspansji.<\/p>\n\n\n\n<p>Kiedy pierwszy komputer ENIAC zosta\u0142 zbudowany w Stanach Zjednoczonych Ameryki, by\u0142 u\u017cywany do cel\u00f3w wojskowych. Taki los mia\u0142 r\u00f3wnie\u017c polski XYZ, kt\u00f3ry od 1964 roku by\u0142 wykorzystywany wy\u0142\u0105cznie w zadaniach wojskowych. W szczeg\u00f3lno\u015bci XYZ pom\u00f3g\u0142 wprowadzi\u0107 dok\u0142adne wsp\u00f3\u0142czynniki konwersji artylerii.<\/p>\n\n\n\n<p>R\u00f3wnolegle w Polsce doszli do wniosku, \u017ce komputer jest w rzeczywisto\u015bci zbyt wa\u017cny dla pa\u0144stwa, aby pozostawi\u0107 go badaczom. Dlatego pierwszy polski komputer, nad kt\u00f3rym przez lata pracowa\u0142 ogromny zesp\u00f3\u0142 matematyk\u00f3w, zosta\u0142 usuni\u0119ty ze struktury Polskiej Akademii Nauk i przekazany administracji rz\u0105dowej.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Rozwoj_komputerow_w_Polsce\"><\/span>Rozw\u00f3j komputer\u00f3w w Polsce<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>Nast\u0119pnie w Polsce zacz\u0119to aktywnie rozwija\u0107 nowe komputery i rozwija\u0107 t\u0119 bran\u017c\u0119. To by\u0142 gwiezdny czas dla organizacji przemys\u0142owych producent\u00f3w maszyn cyfrowych.<\/p>\n\n\n\n<p>Pierwszym krokiem by\u0142o opracowanie nowych ulepszonych modeli wersji komputera XYZ, kt\u00f3re nadawa\u0142y si\u0119 do produkcji seryjnej. Nowy wynalazek nazwano ZAM-2. Ju\u017c w 1964 roku w Warszawie wyprodukowano ca\u0142\u0105 seri\u0119, kt\u00f3ra sk\u0142ada\u0142a si\u0119 z dwunastu takich komputer\u00f3w. W tamtym czasie by\u0142o to do\u015b\u0107 problematyczne i kosztowne, poniewa\u017c nikt wcze\u015bniej tego nie praktykowa\u0142. Jednak wszyscy wiedzieli na pewno, \u017ce komputery musz\u0105 by\u0107 produkowane szybciej i w znacznie wi\u0119kszej liczbie.<\/p>\n\n\n\n<p>Instytut Maszyn Matematycznych w Warszawie stale otrzymywa\u0142 nowe zadania publiczne. Ju\u017c w drugiej po\u0142owie lat 60. stworzyli now\u0105 du\u017c\u0105 maszyn\u0119 cyfrow\u0105 ZAM-41. Stworzenie tego giganta w Warszawie zrobi\u0142o prawdziw\u0105 furor\u0119. Taki komputer m\u00f3g\u0142 szybko liczy\u0107 i wykonywa\u0107 wiele zada\u0144 obliczeniowych jednocze\u015bnie. Jednak du\u017ce wymiary maszyny cyfrowej spowodowa\u0142y szereg trudno\u015bci. Ale to nie potrwa\u0142o d\u0142ugo.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Pierwszy_polski_minikomputer\"><\/span>Pierwszy polski minikomputer<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>Ju\u017c pod koniec lat 60. na \u015bwiecie opanowano technologi\u0119 p\u00f3\u0142przewodnikowych uk\u0142ad\u00f3w scalonych. Dzi\u0119ki takim technologiom mo\u017cliwe sta\u0142o si\u0119 tworzenie znacznie mniejszych cz\u0119\u015bci, detali i komputer\u00f3w. W Instytucie Maszyn Matematycznych pr\u00f3bowali jak najszybciej wdro\u017cy\u0107 now\u0105 technologi\u0119 i uda\u0142o im si\u0119.<\/p>\n\n\n\n<p>W ten spos\u00f3b w Warszawie powsta\u0142 pierwszy minikomputer Jacka Karpi\u0144skiego. Niewielkie wymiary komputera i jego minimalna waga zrobi\u0142y du\u017ce wra\u017cenie. To by\u0142 prawdziwy cud techniczny, kt\u00f3ry zrobili Polacy. Nowy minikomputer nazywa\u0142 si\u0119 K-202. Opiera\u0142 si\u0119 na najnowszych komponentach, kt\u00f3re w tamtym czasie by\u0142y praktycznie niedost\u0119pne w Polsce. Co najwy\u017cej ich import by\u0142 obj\u0119ty embargiem. Pomimo przewagi wymiarowej nowy minikomputer by\u0142 znacznie wolniejszy.<\/p>\n\n\n\n<p>Jacek Karpi\u0144ski, tw\u00f3rca wybitnego komputera, w obliczu trudno\u015bci odszed\u0142 z zespo\u0142u programist\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><span class=\"ez-toc-section\" id=\"Pierwsza_produkcja_komputerow_w_stolicy\"><\/span>Pierwsza produkcja komputer\u00f3w w stolicy<span class=\"ez-toc-section-end\"><\/span><\/h2>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"726\" height=\"900\" src=\"https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2023\/03\/image-13.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3423\" srcset=\"https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2023\/03\/image-13.png 726w, https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2023\/03\/image-13-242x300.png 242w, https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2023\/03\/image-13-696x863.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 726px) 100vw, 726px\" \/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>Po stworzeniu pierwszego minikomputera w Warszawie bran\u017ca IT zacz\u0119\u0142a si\u0119 szybko rozwija\u0107. W ca\u0142ym kraju zacz\u0119to tworzy\u0107 pierwsze komputery, a wkr\u00f3tce Polska sta\u0142a si\u0119 wa\u017cnym uczestnikiem rynku i technologii bloku wschodniego.<\/p>\n\n\n\n<p>Wtedy w Instytucie Maszyn Matematycznych podj\u0119li decyzj\u0119 o jak najszybszym podbiciu polskiego rynku komputer\u00f3w osobistych i prawie im si\u0119 to uda\u0142o. Ju\u017c w po\u0142owie 1980 roku w Warszawie opracowano i uruchomiono produkcj\u0119 pierwszego domowego komputera &#8211; Mazovii.<\/p>\n\n\n\n<p>Super mocny komputer stworzony, ale dla kogo? Wtedy prawie nikt ich nie kupowa\u0142, poniewa\u017c na rynku istnia\u0142o wiele innych, znacznie ta\u0144szych ofert. Lata 1990 by\u0142y nieco nieprzyjazne dla rozwoju komputer\u00f3w w Polsce.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Codziennie korzystamy z r\u00f3\u017cnych nowoczesnych gad\u017cet\u00f3w, nawet nie my\u015bl\u0105c o tym, jak powsta\u0142y i jak wygl\u0105da\u0142y na pocz\u0105tku ich istnienia. Dzi\u015b Polska zajmuje wiod\u0105c\u0105 pozycj\u0119 na rynku technicznym, stale oferuj\u0105c nowe urz\u0105dzenia, z kt\u00f3rych korzystaj\u0105 miliony. Jednak jeszcze sto lat temu niewiele os\u00f3b mog\u0142o pomy\u015ble\u0107 o takim post\u0119pie, pisze warsaw-future.eu. Czy wiesz kiedy, jak i [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":337,"featured_media":2956,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1116],"tags":[2738,2744,2102,2541,2735,2742,2741,2745,2737,2739,2743,2740,2093,2736,2734],"motype":[1122],"moformat":[22],"moimportance":[33],"class_list":{"0":"post-3413","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-innowacje","9":"tag-historia-powstania-pierwszych-komputerow","10":"tag-historia-warszawy","11":"tag-innowacje-w-warszawie","13":"tag-pierwsza-produkcja-komputerow-w-stolicy","14":"tag-pierwszy-polski-minikomputer","15":"tag-produkcja-sprzetu","19":"tag-rozwoj-komputerow-w-polsce","20":"tag-strony-z-historii","21":"tag-xyz-2","22":"tag-xyz-pierwszy-polski-komputer-stworzony-w-warszawie","23":"motype-eternal","24":"moformat-longrid-korotka","25":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatory"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3413","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/337"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3413"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3413\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3426,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3413\/revisions\/3426"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2956"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3413"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3413"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3413"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=3413"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=3413"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=3413"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}