{"id":4982,"date":"2024-12-20T15:21:27","date_gmt":"2024-12-20T14:21:27","guid":{"rendered":"https:\/\/warsaw-future.eu\/?p=4982"},"modified":"2024-12-20T15:21:36","modified_gmt":"2024-12-20T14:21:36","slug":"henryk-arctowski-pionier-badan-polarnych","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/eternal-4982-henryk-arctowski-pionier-badan-polarnych","title":{"rendered":"Henryk Arctowski \u2014 pionier bada\u0144 polarnych"},"content":{"rendered":"\n<p>Jednym z najbardziej znanych na \u015bwiecie polskich badaczy polarnych jest Henryk Arctowski \u2013 naukowiec, wyk\u0142adowca i podr\u00f3\u017cnik. Kieruj\u0105c pierwsz\u0105 naukow\u0105 ekspedycj\u0105 na Antarktyd\u0119, wytyczy\u0142 drog\u0119 do nowych bada\u0144 region\u00f3w polarnych, jak informuje strona <a href=\"http:\/\/warsaw-future.eu\" data-type=\"link\" data-id=\"warsaw-future.eu\">warsaw-future.eu<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Wczesne lata i droga badawcza Henryka Arctowskiego<\/h2>\n\n\n\n<p>Henryk Arctowski urodzi\u0142 si\u0119 15 lipca 1871 roku w Warszawie. Podczas nauki w gimnazjum w okupowanym przez Niemc\u00f3w Inowroc\u0142awiu do\u015bwiadczy\u0142 szykan z powodu u\u017cywania j\u0119zyka polskiego, dlatego przeni\u00f3s\u0142 si\u0119 do Li\u00e8ge w Belgii. Tam pocz\u0105tkowo studiowa\u0142 matematyk\u0119, fizyk\u0119 i astronomi\u0119 na Uniwersytecie w Li\u00e8ge, a nast\u0119pnie chemi\u0119 i geologi\u0119 w Sorbonie oraz w szkole g\u00f3rniczej. W tym okresie zmieni\u0142 nazwisko z Arczt na Arctowski, aby podkre\u015bli\u0107 swoj\u0105 polsk\u0105 to\u017csamo\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n<p>Po uko\u0144czeniu studi\u00f3w w 1893 roku rozpocz\u0105\u0142 prac\u0119 w Instytucie Chemicznym Uniwersytetu w Li\u00e8ge jako specjalista w dziedzinie nauk geologicznych. W 1895 roku Arctowski zgodzi\u0142 si\u0119 na udzia\u0142 w ekspedycji swojego nowego znajomego, belgijskiego podr\u00f3\u017cnika Adriena de Gerlache\u2019a, do Antarktydy. Jako kierownik naukowy wyruszy\u0142 w 1897 roku z niewielkim, 22-osobowym zespo\u0142em. Ekspedycja ta jako pierwsza zimowa\u0142a na Antarktydzie, przeprowadzaj\u0105c liczne badania meteorologiczne i ekosystemowe do 1899 roku.<\/p>\n\n\n\n<p>Po powrocie Henryk Arctowski zaj\u0105\u0142 si\u0119 analiz\u0105 wynik\u00f3w wyprawy w Kr\u00f3lewskim Obserwatorium Belgii. Jednocze\u015bnie organizowa\u0142 cykl wyk\u0142ad\u00f3w, aby przedstawi\u0107 osi\u0105gni\u0119cia misji polarnej nie tylko w Belgii, ale tak\u017ce za granic\u0105. Podczas tych podr\u00f3\u017cy pozna\u0142 ameryka\u0144sk\u0105 aktork\u0119 i \u015bpiewaczk\u0119 operow\u0105 Ariane Jane Addie, kt\u00f3ra zosta\u0142a jego \u017con\u0105 w 1909 roku. W 1910 roku do\u0142\u0105czy\u0142 do francuskiej ekspedycji na Spitsbergen i Lofoty.<\/p>\n\n\n\n<p>Wkr\u00f3tce ma\u0142\u017ce\u0144stwo przeprowadzi\u0142o si\u0119 do Stan\u00f3w Zjednoczonych, gdzie Henryk Arctowski obj\u0105\u0142 kierownictwo dzia\u0142u naukowego w Nowojorskiej Bibliotece Publicznej. Podczas I wojny \u015bwiatowej aktywnie wspiera\u0142 Komisj\u0119 do spraw Polski, przekazuj\u0105c dane kulturowe, historyczne i gospodarcze o ojczy\u017anie. W 1915 roku otrzyma\u0142 obywatelstwo ameryka\u0144skie, zachowuj\u0105c jednocze\u015bnie polityczne przywi\u0105zanie do Polski. Pod koniec pobytu w USA zosta\u0142 cz\u0142onkiem Klubu Badaczy w Nowym Jorku \u2013 mi\u0119dzynarodowego stowarzyszenia bada\u0144 naukowych i terenowych.<\/p>\n\n\n\n<p>Po powrocie do niepodleg\u0142ej Polski w 1920 roku Henryk Arctowski obj\u0105\u0142 stanowisko profesora geofizyki i meteorologii na Uniwersytecie Jana Kazimierza. W 1930 roku stan\u0105\u0142 na czele Obserwatorium Astronomicznego tej uczelni, a w 1934 roku zosta\u0142 przewodnicz\u0105cym Mi\u0119dzynarodowej Komisji ds. Zmian Klimatycznych. W 1935 roku zosta\u0142 zaproszony do Polskiej Akademii Nauk.<\/p>\n\n\n\n<p>Podczas kongresu Mi\u0119dzynarodowej Unii Geodezyjno-Geofizycznej w Waszyngtonie wybuch\u0142a II wojna \u015bwiatowa, co zmusi\u0142o go do pozostania za granic\u0105. Od 1939 do 1950 roku pracowa\u0142 naukowo w Instytucie Smithsona. Zmar\u0142 21 lutego 1958 roku w Bethesda, a jego cia\u0142o zosta\u0142o pochowane na cmentarzu Pow\u0105zki Wojskowe w Warszawie.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"700\" height=\"550\" src=\"https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2024\/12\/image-10.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-4983\" srcset=\"https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2024\/12\/image-10.png 700w, https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2024\/12\/image-10-300x236.png 300w, https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2024\/12\/image-10-696x547.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 700px) 100vw, 700px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Uznanie i znaczenie dzia\u0142alno\u015bci Henryka Arctowskiego<\/h2>\n\n\n\n<p>Henryk Arctowski odegra\u0142 kluczow\u0105 rol\u0119 w uznaniu polskich bada\u0144 polarnych. Dorobek naukowy badacza obejmuje oko\u0142o 200 prac, w tym m.in. \u201eO nieci\u0105g\u0142o\u015bciach w przebiegu rocznym ci\u015bnienia atmosferycznego\u201d, \u201eOn Solar Faculae and Solar Constant Variations\u201d oraz \u201eOn solar constant and atmospheric temperature changes\u201d. W uznaniu jego zas\u0142ug jego imi\u0119 nadano polskiej stacji badawczej na Wyspie Kr\u00f3la Jerzego, a tak\u017ce kilku obiektom geograficznym w Antarktydzie i na Spitsbergenie.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1500\" height=\"1000\" src=\"https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2024\/12\/image-11.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-4986\" srcset=\"https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2024\/12\/image-11.png 1500w, https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2024\/12\/image-11-300x200.png 300w, https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2024\/12\/image-11-768x512.png 768w, https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2024\/12\/image-11-696x464.png 696w, https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2024\/12\/image-11-1068x712.png 1068w\" sizes=\"auto, (max-width: 1500px) 100vw, 1500px\" \/><\/figure>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Jednym z najbardziej znanych na \u015bwiecie polskich badaczy polarnych jest Henryk Arctowski \u2013 naukowiec, wyk\u0142adowca i podr\u00f3\u017cnik. Kieruj\u0105c pierwsz\u0105 naukow\u0105 ekspedycj\u0105 na Antarktyd\u0119, wytyczy\u0142 drog\u0119 do nowych bada\u0144 region\u00f3w polarnych, jak informuje strona warsaw-future.eu. Wczesne lata i droga badawcza Henryka Arctowskiego Henryk Arctowski urodzi\u0142 si\u0119 15 lipca 1871 roku w Warszawie. Podczas nauki w gimnazjum [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":337,"featured_media":4778,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1116],"tags":[4078,4086,4080,4077,4081,4076,4089,4075,4084,4082,4083,4085,4087,4091,4074,4090,4079,4092,4072,4073],"motype":[1122],"moformat":[18],"moimportance":[33],"class_list":{"0":"post-4982","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-innowacje","8":"tag-antarktyda","9":"tag-badania-arktyki","10":"tag-badania-meteorologiczne","11":"tag-badania-polarne","12":"tag-ekspedycja-adriena-de-gerlachea","13":"tag-ekspedycje-polarne","14":"tag-geofizyka-i-meteorologia","15":"tag-henryk-arctowski","16":"tag-historia-badan-polarnych","17":"tag-miedzynarodowa-komisja-klimatyczna","18":"tag-miedzynarodowa-unia-geodezyjno-geofizyczna","19":"tag-nauki-geologiczne","20":"tag-naukowcy-polscy","21":"tag-polacy-w-nauce","22":"tag-polska-stacja-badawcza","23":"tag-polski-naukowiec","24":"tag-spitsbergen","25":"tag-uniwersytet-jana-kazimierza","26":"tag-wyspa-krola-jerzego","27":"tag-zmiany-klimatyczne","28":"motype-eternal","29":"moformat-vlasna","30":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatory"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4982","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/337"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4982"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4982\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4989,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4982\/revisions\/4989"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4778"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4982"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4982"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4982"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=4982"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=4982"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=4982"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}