{"id":4998,"date":"2024-12-20T15:27:33","date_gmt":"2024-12-20T14:27:33","guid":{"rendered":"https:\/\/warsaw-future.eu\/?p=4998"},"modified":"2024-12-20T15:27:42","modified_gmt":"2024-12-20T14:27:42","slug":"stefania-horovitz-naukowy-dorobek-zniszczony-w-nazistowskim-obozie-zaglady","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/eternal-4998-stefania-horovitz-naukowy-dorobek-zniszczony-w-nazistowskim-obozie-zaglady","title":{"rendered":"Stefania Horovitz: naukowy dorobek zniszczony w nazistowskim obozie zag\u0142ady"},"content":{"rendered":"\n<p>Na pocz\u0105tku XX wieku, z powodu niedoboru metod analitycznych i eksperymentalnych, niewielu naukowc\u00f3w dostarcza\u0142o dowod\u00f3w na istnienie izotop\u00f3w. Jedn\u0105 z najbardziej znacz\u0105cych postaci w pocz\u0105tkowym okresie bada\u0144 nad radioaktywno\u015bci\u0105 by\u0142a Stefania Horovitz \u2014 polsko-\u017cydowska chemiczka. Jej sukcesy, w tym wsp\u00f3\u0142odkrycie izotop\u00f3w, stanowi\u0142y prze\u0142om w walce z nier\u00f3wno\u015bci\u0105 p\u0142ci w nauce. Niestety, pami\u0119\u0107 o jej osi\u0105gni\u0119ciach zosta\u0142a niemal ca\u0142kowicie wymazana podczas Holokaustu, jak informuje <a href=\"http:\/\/warsaw-future.eu\" data-type=\"link\" data-id=\"warsaw-future.eu\">warsaw-future.eu<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Wczesne lata i droga badawcza Stefanii Horovitz<\/h2>\n\n\n\n<p>Stefania Horovitz urodzi\u0142a si\u0119 7 kwietnia 1887 roku w Warszawie jako c\u00f3rka Leopolda Horovitza, znanego barokowego portrecisty pochodzenia w\u0119gierskiego. Oko\u0142o 1890 roku jej rodzina przenios\u0142a si\u0119 do Austro-W\u0119gier. Stefania rozpocz\u0119\u0142a studia na Uniwersytecie Wiede\u0144skim, gdzie w 1914 roku uzyska\u0142a stopie\u0144 doktora filozofii w dziedzinie chemii organicznej. Prac\u0119 doktorsk\u0105, po\u015bwi\u0119con\u0105 przekszta\u0142ceniom chinon\u00f3w przy u\u017cyciu kwasu siarkowego, napisa\u0142a pod kierunkiem austriackiego chemika Guido Goldschmidta.<\/p>\n\n\n\n<p>Dzi\u0119ki rekomendacji austriacko-szwedzkiej fizyczki Lisy Meitner Stefania podj\u0119\u0142a prac\u0119 w Instytucie Bada\u0144 nad Radem w Wiedniu. W tym czasie teoria przesuni\u0119\u0107 radioaktywnych Soddy\u2019ego i Fajansa zyskiwa\u0142a popularno\u015b\u0107, cho\u0107 spotyka\u0142a si\u0119 z krytyk\u0105 ze strony analityk\u00f3w chemicznych. Horovitz postanowi\u0142a przetestowa\u0107 t\u0119 teori\u0119, koncentruj\u0105c si\u0119 na oddzieleniu, oczyszczeniu i precyzyjnym pomiarze masy atomowej o\u0142owiu. W swoich badaniach odkry\u0142a, \u017ce masa atomowa o\u0142owiu pochodz\u0105cego z rozpadu uranu wynosi 206,736 jednostek, a nie 206 jednostek, jak wcze\u015bniej zak\u0142adano. By\u0142 to pierwszy eksperymentalny dow\u00f3d na r\u00f3\u017cnice mas atomowych mi\u0119dzy pierwiastkami o r\u00f3\u017cnym pochodzeniu, co stanowi\u0142o kluczowy krok w potwierdzeniu istnienia izotop\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<p>Wsp\u00f3lnie z Otto H\u00f6nigschmidem Stefania Horovitz udowodni\u0142a, \u017ce pewne jony, wcze\u015bniej uwa\u017cane za odr\u0119bne pierwiastki, s\u0105 w rzeczywisto\u015bci izotopami toru. Dzi\u0119ki tym badaniom tor sta\u0142 si\u0119 drugim pierwiastkiem, dla kt\u00f3rego wykazano istnienie izotop\u00f3w. Opublikowanie wynik\u00f3w ich wsp\u00f3lnej pracy przynios\u0142o Horovitz tymczasowe uznanie jako jednej z niewielu kobiet w nauce. Po \u015bmierci H\u00f6nigschmida jej wk\u0142ad zacz\u0105\u0142 by\u0107 jednak pomijany.<\/p>\n\n\n\n<p>Po I wojnie \u015bwiatowej Stefania Horovitz musia\u0142a przerwa\u0107 badania z powodu okoliczno\u015bci rodzinnych i politycznych. Zainteresowa\u0142a si\u0119 w\u00f3wczas psychologi\u0105 grupow\u0105 i indywidualn\u0105 Alfreda Adlera. Wraz z Alice Friedmann za\u0142o\u017cy\u0142a Centrum Wsparcia Psychospo\u0142ecznego dla Dzieci i M\u0142odzie\u017cy. Po \u015bmierci rodzic\u00f3w w 1937 roku Stefania wr\u00f3ci\u0142a do Warszawy, aby zamieszka\u0107 z siostr\u0105. W czasie II wojny \u015bwiatowej siostrom uda\u0142o si\u0119 pocz\u0105tkowo uciec z warszawskiego getta. Jednak obawiaj\u0105c si\u0119 o bezpiecze\u0144stwo os\u00f3b, kt\u00f3re je ukrywa\u0142y, wr\u00f3ci\u0142y do getta. W 1942 roku zosta\u0142y deportowane do obozu zag\u0142ady w Treblince, gdzie Stefania Horovitz zosta\u0142a zamordowana w komorze gazowej razem z niemal 900 tysi\u0105cami innych \u017byd\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1570\" height=\"1227\" src=\"https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2024\/12\/image-14.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-4999\" srcset=\"https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2024\/12\/image-14.png 1570w, https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2024\/12\/image-14-300x234.png 300w, https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2024\/12\/image-14-768x600.png 768w, https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2024\/12\/image-14-1536x1200.png 1536w, https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2024\/12\/image-14-696x544.png 696w, https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2024\/12\/image-14-1068x835.png 1068w\" sizes=\"auto, (max-width: 1570px) 100vw, 1570px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Uznanie i znaczenie kariery chemicznej Stefanii Horovitz<\/h2>\n\n\n\n<p>Pomimo ograniczonych mo\u017cliwo\u015bci edukacyjnych i zawodowych dla kobiet w tamtych czasach Stefania Horovitz wnios\u0142a istotny wk\u0142ad w rozw\u00f3j radiochemii. Jej prace, takie jak \u201eDas Atomgewicht des Urans und des Bleis\u201d oraz \u201eMitteilungen aus dem Institut f\u00fcr Radiumforschung\u201d, s\u0105 dowodem na jej znacz\u0105ce osi\u0105gni\u0119cia. Niestety, przez wiele lat jej talent i wk\u0142ad by\u0142y marginalizowane w spo\u0142eczno\u015bci naukowej.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"286\" height=\"512\" src=\"https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2024\/12\/image-15.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-5002\" srcset=\"https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2024\/12\/image-15.png 286w, https:\/\/cdn.warsaw-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/36\/2024\/12\/image-15-168x300.png 168w\" sizes=\"auto, (max-width: 286px) 100vw, 286px\" \/><\/figure>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Na pocz\u0105tku XX wieku, z powodu niedoboru metod analitycznych i eksperymentalnych, niewielu naukowc\u00f3w dostarcza\u0142o dowod\u00f3w na istnienie izotop\u00f3w. Jedn\u0105 z najbardziej znacz\u0105cych postaci w pocz\u0105tkowym okresie bada\u0144 nad radioaktywno\u015bci\u0105 by\u0142a Stefania Horovitz \u2014 polsko-\u017cydowska chemiczka. Jej sukcesy, w tym wsp\u00f3\u0142odkrycie izotop\u00f3w, stanowi\u0142y prze\u0142om w walce z nier\u00f3wno\u015bci\u0105 p\u0142ci w nauce. Niestety, pami\u0119\u0107 o jej osi\u0105gni\u0119ciach [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":337,"featured_media":4844,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1116],"tags":[4120,4123,4133,4126,4134,4129,4121,4127,4130,4118,4128,4124,4116,4117,4119,4115,4132,4122,4131,4125],"motype":[1122],"moformat":[18],"moimportance":[33],"class_list":{"0":"post-4998","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-innowacje","8":"tag-badania-nad-izotopami","9":"tag-badania-nad-radem","10":"tag-chemia-i-radioaktywnosc","11":"tag-chemia-organiczna","12":"tag-edukacja-kobiet-w-nauce","13":"tag-historia-nauki-w-polsce","14":"tag-holokaust-i-nauka","15":"tag-ii-wojna-swiatowa","16":"tag-instytut-badan-nad-radem","17":"tag-kobiety-w-nauce","18":"tag-leopold-horovitz","19":"tag-masa-atomowa-pierwiastkow","20":"tag-odkrycie-izotopow","21":"tag-otto-honigschmid","22":"tag-polska-chemiczka","23":"tag-radioaktywnosc","24":"tag-rola-kobiet-w-radiochemii","25":"tag-stefania-horovitz","26":"tag-teoria-przesuniec-soddyego","27":"tag-treblinka","28":"motype-eternal","29":"moformat-vlasna","30":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatory"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4998","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/337"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4998"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4998\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5005,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4998\/revisions\/5005"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4844"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4998"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4998"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4998"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=4998"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=4998"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=4998"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}