{"id":5006,"date":"2024-12-20T15:30:19","date_gmt":"2024-12-20T14:30:19","guid":{"rendered":"https:\/\/warsaw-future.eu\/?p=5006"},"modified":"2024-12-20T15:30:31","modified_gmt":"2024-12-20T14:30:31","slug":"sciezka-osiagniec-naukowych-centrum-astronomicznego-im-mikolaja-kopernika","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/eternal-5006-sciezka-osiagniec-naukowych-centrum-astronomicznego-im-mikolaja-kopernika","title":{"rendered":"\u015acie\u017cka osi\u0105gni\u0119\u0107 naukowych Centrum Astronomicznego im. Miko\u0142aja Kopernika"},"content":{"rendered":"\n

Centrum Astronomiczne im. Miko\u0142aja Kopernika, instytut badawczy<\/a>, jest uwa\u017cane za jedn\u0105 z czo\u0142owych polskich instytucji zajmuj\u0105cych si\u0119 badaniem cia\u0142 i zjawisk kosmicznych. Posiadaj\u0105c najwy\u017csze odznaczenie naukowe w kraju, specjalizuje si\u0119 w badaniach z zakresu astronomii, astrofizyki, fizyki astrocz\u0105stek i urz\u0105dze\u0144 pokrewnych, podaje warsaw-future.eu<\/a>.<\/p>\n\n\n\n

Historia powstania i rozwoju Centrum Astronomicznego im. Miko\u0142aja Kopernika Polskiej Akademii Nauk<\/h2>\n\n\n\n

Na pocz\u0105tku lat 50. Polska Akademia Nauk postanowi\u0142a zapewni\u0107 wszystkim astronomom w kraju pot\u0119\u017cny instytut badawczy. W 1953 roku najlepsi polscy astronomowie utworzyli grup\u0119 robocz\u0105, kt\u00f3rej zadaniem by\u0142o zaprojektowanie Centralnego Obserwatorium Astronomicznego. Po zako\u0144czeniu pr\u00f3b, w 1956 roku oficjalnie utworzono Instytut Astronomiczny Polskiej Akademii Nauk. Jednak komunistyczna administracja odm\u00f3wi\u0142a dalszego udzia\u0142u w projekcie, nie zapewniaj\u0105c instytucji funduszy na otwarcie.<\/p>\n\n\n\n

Na pocz\u0105tku lat 70. w odpowiedzi na ograniczenia rz\u0105dowe, profesorowie Bohdan Paczy\u0144ski i J\u00f3zef Smak przedstawili nowy projekt Instytutu Astrofizyki Teoretycznej z szybkim komputerem. Pomys\u0142odawcy chcieli r\u00f3wnie\u017c prowadzi\u0107 w\u0142asny hotel dla go\u015bci, niezale\u017cnie finansowa\u0107 doktorant\u00f3w i zapewnia\u0107 stypendia starszym naukowcom. Pomys\u0142 zosta\u0142 zrealizowany dzi\u0119ki wsparciu Komitetu Obchod\u00f3w 500-lecia Miko\u0142aja Kopernika Narodowej Akademii Nauk USA. W ten spos\u00f3b w 1972 r. Polska Akademia Nauk zgodzi\u0142a si\u0119 na jego propozycj\u0119 pozyskania funduszy na budow\u0119 instytutu badawczego. Poniewa\u017c Polska posiada\u0142a w\u00f3wczas oko\u0142o 350 milion\u00f3w z\u0142otych w funduszach ameryka\u0144skich, w 1973 roku mog\u0142a otrzyma\u0107 dotacj\u0119 w wysoko\u015bci 30,7 miliona z\u0142otych.<\/p>\n\n\n\n

Polska waluta zosta\u0142a jednak uznana za niewystarczaj\u0105co stabiln\u0105, aby dokona\u0107 dodatkowego zakupu szybkiego komputera. W rezultacie zorganizowano kolacj\u0119 charytatywn\u0105 z okazji 500. rocznicy urodzin Miko\u0142aja Kopernika w hotelu Waldorf Astoria. Kolacja zebra\u0142a ponad 150 000 dolar\u00f3w i umo\u017cliwi\u0142a inicjatorom opracowanie pot\u0119\u017cnego jak na tamte czasy urz\u0105dzenia. 11 lutego 1976 r. przygotowano Centrum Astronomiczne im. Miko\u0142aja Kopernika, kt\u00f3re 24 maja 1978 r. oddano do u\u017cytku w nowym budynku w Warszawie. Po uzyskaniu prawa do nadawania stopni doktora w nast\u0119pnym roku Centrum zacz\u0119\u0142o finansowa\u0107 doktorant\u00f3w i starszych pracownik\u00f3w naukowych. Od tego czasu planowany hotel otworzy\u0142 r\u00f3wnie\u017c swoje podwoje dla publiczno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n

W tym czasie \u017cycie w Polsce sta\u0142o si\u0119 tak trudne, \u017ce wielu utalentowanych astronom\u00f3w pa\u0144stwowych podj\u0119\u0142o tymczasow\u0105 prac\u0119 za granic\u0105, aby utrzyma\u0107 swoje rodziny. Po og\u0142oszeniu stanu wojennego w 1981 r. cz\u0119\u015b\u0107 pracownik\u00f3w Centrum Astronomicznego im. Miko\u0142aja Kopernika r\u00f3wnie\u017c do\u0142\u0105czy\u0142a do emigracji. Cho\u0107 wyjazd specjalist\u00f3w instytutu badawczego zagrozi\u0142 jego rozwojowi, zapewni\u0142 mu fundusze, sprz\u0119t i literatur\u0119. Dzia\u0142alno\u015b\u0107 prosolidarno\u015bciowa \u015brodowiska zawodowego by\u0142a jednak karana ograniczeniem prawa do wyjazd\u00f3w zagranicznych i wi\u0119zieniem. Dopiero po obaleniu komunistycznego rz\u0105du w 1989 r. wszystkie zakazy i ograniczenia zosta\u0142y ostatecznie zniesione. Znajduj\u0105c si\u0119 w optymalnych warunkach do rozwoju, Centrum Astronomiczne im. Miko\u0142aja Kopernika sta\u0142o si\u0119 w latach 90. jedn\u0105 z pierwszych instytucji w Polsce z dost\u0119pem do sieci WWW.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Uznanie i znaczenie dzia\u0142alno\u015bci Centrum Astronomicznego im. Miko\u0142aja Kopernika Polskiej Akademii Nauk<\/h2>\n\n\n\n

Centrum Astronomiczne im. Miko\u0142aja Kopernika odgrywa wa\u017cn\u0105 rol\u0119 w rozwoju bada\u0144 kosmicznych w Polsce. Jego pracownicy s\u0105 aktywnie zaanga\u017cowani w mi\u0119dzynarodowe projekty, w tym w obserwatoria promieniowania gamma High Energy Stereoscopic System i Cherenkov Telescope Array, a tak\u017ce detektory ciemnej materii DEAP-3600, DarkSide-20k i ARGO. Do klient\u00f3w i partner\u00f3w instytutu badawczego nale\u017c\u0105 NASA, Europejska Agencja Kosmiczna, CNES, Uniwersytet Stanforda, Uniwersytet Harvarda, Instytut Nauk Kosmicznych i Astronautycznych itp.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Centrum Astronomiczne im. Miko\u0142aja Kopernika, instytut badawczy, jest uwa\u017cane za jedn\u0105 z czo\u0142owych polskich instytucji zajmuj\u0105cych si\u0119 badaniem cia\u0142 i zjawisk kosmicznych. Posiadaj\u0105c najwy\u017csze odznaczenie naukowe w kraju, specjalizuje si\u0119 w badaniach z zakresu astronomii, astrofizyki, fizyki astrocz\u0105stek i urz\u0105dze\u0144 pokrewnych, podaje warsaw-future.eu. Historia powstania i rozwoju Centrum Astronomicznego im. Miko\u0142aja Kopernika Polskiej Akademii Nauk […]<\/p>\n","protected":false},"author":321,"featured_media":4877,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1116],"tags":[4157,4145,4156,4143,4137,4144,4146,4141,4148,4136,4135,4152,4142,4139,4140,4138,4155,4150,4154,4147],"motype":[1122],"moformat":[18],"moimportance":[33],"class_list":{"0":"post-5006","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-innowacje","8":"tag-astrofizyka-teoretyczna","9":"tag-astrofizyka-w-polsce","10":"tag-badania-ciemnej-materii","11":"tag-badania-kosmiczne-polska","12":"tag-centrum-astronomiczne-pan","13":"tag-cherenkov-telescope-array","14":"tag-darkside-20k","15":"tag-deap-3600","16":"tag-europejska-agencja-kosmiczna","17":"tag-fizyka-astroczastek","18":"tag-high-energy-stereoscopic-system","19":"tag-historia-astronomii","20":"tag-mikolaj-kopernik","21":"tag-pan-badania-kosmiczne","22":"tag-polscy-astronomowie","23":"tag-polskie-obserwatoria","24":"tag-projekty-miedzynarodowe-astronomia","25":"tag-rozwoj-nauki-w-polsce","26":"tag-teleskopy-i-detektory","27":"tag-wspolpraca-z-nasa","28":"motype-eternal","29":"moformat-vlasna","30":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatory"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5006","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/321"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5006"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5006\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5013,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5006\/revisions\/5013"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4877"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5006"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5006"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5006"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=5006"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=5006"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/warsaw-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=5006"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}